طب سالمندان دكتررحمت سخني Dr.Rahmat Sokhani

WEST AZERBAIJAN URMIA--Dr.RAHMAT SOKHANI

طوفان سالمندي درراه است

Sat, 23 Apr 2011 20:04:00 GMT

طوفان سالمندي درراه است

دکتر رحمت سخني از مرکز آموزشي درماني امام خميني (ره) اورميه

با افزايش روزافزون اميد به زندگي در كشورمان پيش بيني ميشود در آينده اي نه چندان دور بخاطر جوان بودن سن جمعيتي با معضل بسيار مهمي بنام سالمندان روبرو شويم كه بي شك بخاطر نيازمنديهاي اين قشر مي طلبد تا با برنامه هاي هدف دار كوتاه و طولاني مدت از همين امروز استرتژهاي سالهاي بعدي را با درايت كامل تدوين نمائيم .ولي در عمل متاسفانه چنين حركتي را در سطح جامعه و مديريت اجرائي كشورمان مشاهده نميكنيم كه قدر مسلم در آينده با چالشهاي بسياريي مواجه خواهيم شد .نيازهاي جوانان برخلاف طبع بلند پروازانه آنها محدود و تا حدود زيادي قابل دسترسي هستند ولي در سن سالمندي و پيري نيازهاي حمايتي چندين برابر دوران جواني خود را نشان ميدهد .افزايش تورم جهاني ،مناقشات منطقه اي مخصوصا در خاورميانه ،نيازهاي مخصوص جسمي و رواني سالمندان ،افزايش بيكاري ،افزايش شهرنشيني ،افزايش توقع اجتماعي از سازمانهاي حمايتگر دولتي در دوران سالمندي ،و...همه .همه مشكلات ياد شده را دو چندان خواهد نمود .کارشناسان جمعيت شناسي مي گويند سونامي پيري بر سر راه ايران است. به پيش بيني آنها طي سال هاي 85 تا 1430 نسبت جمعيت کمتر از 15 ساله کاهش ونسبت جمعيت 15 الي 59 ساله وجمعيت سالمند افزايش يابد.در حال حاضر نتايج حاصله گوياي آن است که اوايل دهه 1400 هجري شمسي، جمعيت ايران رو به سالمندي خواهد رفت وبه اين ترتيب به سير صعودي خود ادامه دهد تا اين که در اوايل دهه 1420 کشور با "سونامي جمعيت سالمند" رو به رو شود.نتايج حاصل از تحقيقي که در پژوهشگاه جمعيت شناسي کشور انجام شده نشان مي دهد جمعيت کشور از حدود 70 ميليون و 500 هزار نفر در سال 85 نزديک 90 ميليون نفر در سال 1430 خواهد رسيد. به عبارت ديگر جمعيت ايران در اين دوره 45 سال نزديک 30 درصد رشد خواهد داشت در حالي که رشد جمعيت سالمند 400 درصد خواهد بود. جمعيت شناسان مي گويند دراين دوره، تغييرات هرم جمعيتي به نسبت رده هاي مختلف، خصوصا نسبت جمعيت سالمند به کل نفوس ايران "قابل ملاحظه" خواهد بود.به اين ترتيب که درابتداي دوره مقدار آن در حد طبيعي 100 به يک بوده ودر پايان دوره مورد نظر، به اين نسبت بسيار افزوده خواهد شد. در اين ميان، سراهاي سالمندي نيز به عنوان يکي از اصلي ترين مکانهاي نگهداري از افراد سالمند، مورد توجه قرار مي گيرد. با اين حال، خانه هاي سالمندان در کشور، بدل به فراموشخانه هايي شده اند که در آن، فرزندان، والدين را فراموش مي کنند و والدين، خاطرات ايام گذشته را.

عکسها:خسرو خالقي-خبرگزاري مهر

برگرفته ازگزارش:اميدسليمي بني

http://www.w.khabaronline.ir

http://rs1362.blogdoon.com/

http://rs272.persianblog.ir/

http://www.sahand272.blogfa.com/

http://www.rs272.com/

WEST AZERBAIJAN URMIA--Dr.RAHMAT SOKHANI

بررسي مشکلات روابط جنسي سالمندان

Sat, 02 Oct 2010 19:08:00 GMT

بررسي مشکلات روابط جنسي سالمندان

انتخاب :دکتر رحمت سخني از مرکز آموزشي درماني امام خميني (ره) اورميه

بسياري در اين انديشه هستندکه سالمندي دوران پايان زندگي و لذايد يک انسان ميباشد و فکر ميکنند که سالمندان مخصوصا افراد بسيار پير بخاطر کهولت جز به خوردن و خوابيدن فکر نمي کنند !!.مخصوصا در مورد خانمهاي مسن اين نظريه بسيار طرفدار دارد .ولي واقعيت آيا اينچنين است ؟ .واقعيت موضوع خلاف اين موضوع را اثبات ميکند .افراد پير همچون سنين ديگر نيازمند رفع مسايل جنسي همچون خوردن آب و غذا و ديگر غرايز ميباشند .اتفاقا اين دوران بخاطر کاهش مسئوليتهاي اجتماعي در فرد گاها اوج شدت مسايل جنسي نيز تلقي ميشود !!!.ولي بايد اذهان داشت بخاطر بوجود محدوديتهاي حرکتي و ظاهري و نيز تغييرات هورموني وعصبي در سيستم تناسلي دچار مشکلاتي درروابط جنسي خود با شريک جنسي خود ميشوند که با مراجعه به پزشک خود قابل رفع است .در اين راستا نظر شما خوانندگان گرامي سايت را به مقاله اي که توسط خانم فرنوش صفوي فر که در سايت خوب خبر آنلاين تهيه شده است جلب ميکنم که اميدوارم مورد استفاده شما دوستان آگاه قرارگيرد :

نتايج يک مطالعه در انگلستان نشان مي‌دهد زنان حتي در سنين سالمندي هم به روابط جنسي سالم نياز دارند؛ حتي اگر نتوانند در مورد آن با همسر يا پزشک شان صحبت کنند و تمايل به کتمان آن داشته باشند.به گزارش بي‌بي‌سي، در اين مطالعه، که از طريق نظرسنجي از اعضاي يک سايت اينترنتي پزشکي، انجام شده، بيش از 2 هزار و 500 نفر از زنان شرکت داشتند. بررسي‌ها نشان داد که 84 درصد از اين زنان به داشتن روابط جنسي فعال با همسرشان احساس نياز مي‌کردند. اين در حالي بود که تقريبا نيمي از آنان علائم کمبود استروژن را، به خصوص در ناحيه تناسلي نشان مي‌دادند؛ علائمي همچون خشکي واژن، که مي‌تواند برقراري رابطه جنسي را با مشکل و حتي درد مواجه کند.در اين مطالعه مشخص شد که حدود 73 درصد از اين زنان، هيچ‌گاه در مورد موضوع با پزشک خود صحبت نکرده بودند و 92 درصدشان هم هيچ درماني براي بهبود روابط زناشويي‌شان، دريافت نکرده بودند. اين نتايج قرار است در شماره آينده نشريه بين‌المللي يائسگي، که نشريه علمي، وابسته به انجمن علمي سلطنتي پزشکي بريتانياست، چاپ شود.صاحب‌نظران سلامت جنسي معتقدند داشتن روابط زناشويي سالم و رضايت‌بخش، نه تنها از جنبه‌هاي رواني سلامت فرد را تامين مي‌کند، بلکه موجب ارتقاي سلامت جسمي و اجتماعي فرد و بهبود کارکرد شغلي او هم مي‌شود؛ چه در سن جواني و چه در سن ميان‌سالي و سالمندي.

سلامت روان، حاصل سلامت جنسي در سالمندان است

مطالعات پيشين اثر رابطه جنسي سالم را در استرس و روحيه سالم، نشان داده بودند. به عنوان مثال مطالعات محققان دانشگاه گوتينگن نشان داده حتي گرفتن دست همسر، باعث کاهش استرس مي‌شود. در مطالعه ديگر مشخص شده که رابطه سالم و مثبت با همسر، مي‌تواند اثرات نامطلوب فيزيکي اضطراب را در بدن کم کند. اضطراب، فشارخون را بالا مي‌برد، و همين افزايش فشار خون مي‌تواند موجب کاهش کارآيي سيستم ايمني بدن شود. اما بعد از هر بار رابطه زناشويي، هورمون‌هايي از قبيل اکسي‌توسين و اندورفين در بدن ترشح مي‌شود که سبب متعادل شدن فشار خون و نيز رشد احساس خوب و نگرش مثبت مي‌شود. بررسي‌ها نشان داده که احساس رضايت در روابط جنسي، و کافي بودن دفعات آن، باعث کاهش استرس‌ها و تنش‌هاي رواني مي‌شود؛ اعتماد به نفس فرد را افزايش مي‌دهد و به تقويت ساير جنبه‌هاي ارتباط فرد با همسرش نيز کمک مي‌کند.

سالمندان داراي همسر سالم‌ترند

اما يک رابطه جنسي مثبت و سالم، نه تنها براي تداوم زندگي زناشويي و محکم کردن بنيان خانواده اهميت دارد،‌ بلکه براي سلامت انسان هم مفيد است. به عنوان مثال، مشخص شده که رابطه جنسي فرد با همسرش مي‌تواند باعث ترميم سريع‌تر زخم‌ها شود. همچنين افرادي که ازدواج کرده‌اند و رابطه زناشويي رضايت‌مندانه‌اي را با همسرشان تجربه کرده‌اند، در درازمدت، کمتر بيمار مي‌شوند و طول عمر آنها نيز بيشتر از مجردها و افرادي است که به ارتباط جنسي و عاطفي با همسران‌شان بي‌اهميت‌اند.تغييرات هورموني به وجودآمده به دنبال يک ارتباط جنسي بين همسران، مي‌تواند آنها را در برابر سختي‌ها و ناملايمات زندگي هم مقاوم کند و آسيب‌پذيري‌شان را پايين بياورد و اين را مطالعات گوناگون نشان داده‌اند. در يکي از اين مطالعات، که کار محققان دانشگاه اسکاتلند است، مشخص شده فشارخون افرادي که رابطه جنسي کافي و رضايت‌مندانه داشته‌اند، در هنگام سخنراني، کمتر افزايش پيدا مي‌کرد که اين نشان‌دهنده احساس عزت‌نفس بيشتر و استرس و تنش رواني کمتر بود.همچنين در زنان، تحريک سلول‌هاي عصبي واژن و گردن رحم، در هنگام رابطه جنسي، موجب آزاد شدن هورمون‌هاي شل‌کننده ديواره رگ‌ها مي‌شود که اين هورمون‌ها سبب کاهش و تعادل فشارخون مي‌شوند.

سالمندان با مشکلات جنسي وتناسلي کجا مراجعه کنند؟

شکي نيست که تغييرات هورموني به وجود آمده در زمان سالمندي، مي‌تواند تاثير عميقي بر روابط جنسي سالمندان، چه زن و چه مرد بگذارد. (البته اين تاثيرات در زنان بارزتر است) اما مهم اين است که سالمندان خرافه‌ها و باورهاي غلط و بي‌مبنا را در مورد مسائل جنسي کنار بگذارند و با صراحت تمام در مورد مشکلات جنسي‌شان با پزشک خود صحبت کنند و از آنان راهنمايي بخواهند. آنها بايد بدانند که بيشتر اين مشکلات، به روش‌هاي گوناگون، قابل درمان‌اند و آنها نبايد خود را نااميد و سرخورده رها کنند و به نيازهاي واقعي و مشروع خود بي‌توجه باشند.البته نکته مهمي که نمي‌توان در اين ميان ناديده انگاشت، نبود کلينيک‌هاي تخصصي، ويژه سلامت جنسي است که بتواند موضوع را از ابعاد گوناگون بررسي کند و راهنمايي و مشاوره و درمان لازم را به زوجين ارائه دهد. به خصوص اين موضوع در مورد سالمندان اهميت حياتي پيدا مي‌کند؛ چرا که اختلالات جنسي در اين سنين عمدتا دليل جسمي (يا اصطلاحا ارگانيک يا عضوي) دارند و به همين علت بررسي آنها نيازمند وجود تيمي دوره‌ديده است که بتواند هم جنبه‌هاي جسمي را پوشش دهد و هم به جنبه‌هاي رواني بپردازد. متاسفانه نبود چنين کلينيک‌هايي در کشور ما، سبب سردرگمي خانواده‌ها، بغرنج شدن موضوع، ازهم‌پاشيدن خانواده‌ها و افسردگي و اضطراب و ساير مشکلات رواني براي افراد شده است.

http://www.khabaronline.ir

WEST AZERBAIJAN URMIA--Dr.RAHMAT SOKHANI

نقش سويا در توانمندي سازي سالمندان

Sat, 02 Oct 2010 18:30:00 GMT

نقش سويا در توانمندي سازي سالمندان

انتخاب :دکتر رحمت سخني از مرکز آموزشي درماني امام خميني (ره) اورميه

مرز سالمندي 65 سالگي است اما در ايران کسي که بالاي 60 سال باشد، سالمند محسوب مي‌شود. سالمندي با تغييراتي در توان فرد و حواس او همراه است. کاهش قدرت و توانايي جسمي، کاهش حس چشايي و بويايي، اختلال در سيستم ايمني بدن و عملکرد ارگان‌ها از جمله اين تغييرات است. وضعيت تغذيه سالمندان با افزايش سن ، تودة عضلاني و سوخت و ساز بدن کاهش مي‌يابد و مصرف غذا کمتر مي‌شود که احتمال سوء تغذيه را بيشتر مي‌کند. در اين ميان مي‌توان به تغييرات زير اشاره کرد: آنزيم‌هاي گوارشي و اسيد معده کاهش مي‌يابد و ظرفيت هضم و جذب غذا کمتر مي‌شود.ابتلا به بيماري‌هاي مزمن، تغيير در احساس طعم، مزه و بو، کاهش ترشح بزاق، کاهش ظرفيت هضم، عدم تحرک، واکنش متقابل غذا و داروهاي مصرفي، نگراني‌هاي روحي و تنهايي همگي مي‌توانند منجر به کاهش اشتها شوند. کاهش قدرت خريد، دشواري تهية مواد غذايي از بازار و نداشتن مهارت کافي براي پختن غذا ميتواند منجر به کاهش غذاي دريافتي گردد. مشکلات دنداني باعث مي شود که غذاهاي نرم انتخاب شده و برخي از مواد غذايي مورد نياز بدن، مانند سبزي‌ها و ميوه‌هاي خام از غذاي روزانه حذف شوند. تقويت حافظه در سالمندي •تمرکز کنيد. توجه، کليد يادگيري است بنابراين هرچقدر که بيشتر تمرکز و توجه تان را بر موضوعي معطوف کنيد، آن را با جزئيات بيشتري به خاطر مي‌سپاريد و نيز بهتر به ياد خواهيد آورد.•طبقه بندي کنيد. هر از چندي به خاطرات خود مراجعه و سعي نماييد آنها را در قالب‌هاي مشخصي دسته بندي کنيد.•ارتباط دهيد. زماني که مي‌خواهيد چيز تازه‌اي ياد بگيريد و به خاطر بسپاريد، سعي کنيد آن را به نوعي با خاطرات يا معلومات قبلي خود پيوند دهيد.•يادداشت برداريد. از نوشتن يادداشت خجالت نکشيد. فهرستي از کارهاي روزانه خود تهيه کنيد.•به جنگ اضطراب و افسردگي برويد. فشار روحي به هر ميزاني هم که باشد، بر عملکرد ذهني شما تاثير منفي مي‌گذارد.•بخنديد. خنديدن علاوه بر تقويت روحيه و ايجاد شادي و نشاط، سبب بهبود عملکرد مغز مي‌شود.•ورزش کنيد. با ورزش اکسيژن بيشتري جذب مي‌شود، سوخت و ساز بدن افزايش مي‌يابد و جريان خون به اندام‌ها منظم‌تر و بيشتر مي‌گردد. ورزش سبب کاهش ميزان رسوب چربي در رگ‌ها مي شود بنابراين خطر لخته شدن خون را در اندام‌ها به خصوص در مغز مي‌کاهد و در نتيجه کمک مي‌کند سلول هاي مغز عمر طولاني‌تري بيابند.•آب بنوشيد. با افزايش سن احساس تشنگي تا حدي کاهش مي يابد ولي اين به آن معنا نيست که نياز بدن به آب کم شده است بلکه بالعکس، بدن به آب بيشتري نياز دارد تا سلامت اندام‌هاي خود را حفظ کند. مراقب باشيد که تنها بر احساس عطش خود تکيه نکنيد بلکه در تمام مدت روز به طور مرتب آب بنوشيد. آب کافي سبب مي‌شود که جريان خون با حجم مناسبي به مغز برسد و در نتيجه سلول‌هاي مغز، قابليت خود را به مدت بيشتري حفظ کنند. راهکارهاي تغذيه اي و شيوه زندگي-به‌طور منظم ورزش کنيد. ورزش يکي از عوامل مهم براي قرار گرفتن کلسيم در داخل استخوان و محکم شدن استخوان‌ها است. پياده‌روي ورزش مناسبي است.-همه روزه مواد غذايي حاوي کلسيم، به خصوص لبنيات پاستوريزه کم‌چربي مصرف کنيد. درگروه لبنيات شير، ماست، پنير و کشک از منابع خوب کلسيم هستند (به ياد داشته باشيدکه اضافه کردن چاي، پودر نسکافه، پودر کاکائو و قهوه به شير، از جذب شدن کلسيم جلوگيري مي‌کند).-شربت‌هاي کاهنده اسيد معده نمي‌گذارند کلسيم غذا جذب شود. بنابراين از مصرف خودسرانه و غير ضروري آنها خودداري کنيد و فقط با تجويز پزشک مصرف نماييد. -نوشابه‌هاي گازدار جلوي جذب کلسيم غذا را مي‌گيرند. تا حد امکان نوشابه هاي گازدار را کمتر مصرف کنيد.-استعمال دخانيات و مصرف الکل براي همه، درهرسني و هر شرايطي ضرر دارد. ازمصرف آنها جداً خودداري کنيد.-ويتامين د با افزايش جذب کلسيم در روده‌ها از پوکي استخوان جلوگيري مي‌کند. براي تامين آن هر روز در مقابل نور مستقيم خورشيد قرار بگيريد (تابش نور خورشيد از پشت شيشه تاثير ندارد).-پروتئين سويا مي‌تواند با کاهش کلسترول بد و تري گلسيريد از بيماري قلبي‌ـ‌عروقي جلوگيري کند.-مصرف محصولات سويا را در برنامه غذايي خود قرار دهيد زيرا ايزوفلاوون‌هاي (فيتواستروژن) سويا به واسطه‌ تاثيري که روي کلسيم دارند از توده استخواني محافظت مي‌کنند (فيتو استروژن‌ها ترکيبات گياهي هستند که مي‌توانند در بدن مشابه استروژن عمل کنند).-با توجه به ارزش غذايي سويا و فرآورده‌هاي آن و همچنين ارتباط آن با پوکي استخوان ،گنجاندن 2 تا 4 واحد سويا و فرآورده‌هاي آن در هفته در يک رژيم غذايي مفيد است. 6-4 هفته پس از شروع مصرف سويا مي‌توان اثر آن را مشاهده کرد (يک واحد سويا برابر با يک ليوان شيرسويا و 25 گرم برگه‌هاي بافت‌دار پروتئيني يا يک چهارم يک بسته 100 گرمي است).-در اين دوره از زندگي پيشگيري از افزايش وزن بسيار مهم است. اکنون بيش از هر زمان ديگر بايد از دريافت بيش از حد کالري اجتناب گردد. از اينرو از مصرف غذاهاي بسيار چرب و شيرين بپرهيزيد.-از حبوبات بيشتري استفاده نماييد زيرا اين مواد سبب جذب تدريجي قند به داخل جريان خون مي‌شوند و شروع گرسنگي را به تعويق مي‌اندازند. اين گروه سرشار از فيبر هستند و منبع خوب ويتامين و مواد معدني از جمله اسيد فوليک، ويتامين ب6 و کلسيم به حساب مي‌آيند. از طرف ديگر چون حبوبات منبع پروتئيني با چربي اندک هستند، براي آن دسته از افراد سالمند مبتلا به چربي خون بالا مفيد است.-مصرف سديم (نمک) را کاهش دهيد تا از کم‌آبي بدن و افزايش فشار خون جلوگيري کنيد.-مصرف روغن و چربي را محدود کنيد تا ميزان کلسترول و ساير چربي‌هاي خون به حد مناسبي برسد.-براي جلوگيري از ابتلا به يبوست، از ميوه‌ها و سبزي‌ها که منابع سرشار از فيبر هستند، استفاده کنيد.-آهن و روي از مواد معدني هستند که در انواع گوشت ها، تخم مرغ حبوبات ، مغزها (پسته ، بادام) ، غلات سبوس‌دار ، ميوه‌هاي خشک (کشمش، توت خشک، برگه زردآلو) و سبزي‌هاي سبز تيره وجود دارند. کمبود روي موجب بي‌اشتهايي، مشکلات بينايي و کندي ترميم زخمها مي شود. اين مواد غذايي ر در حد اعتدال مصرف کنيد.-آهن موجود در فرآورده‌هاي گوشتي جذب خوبي دارد اما براي جذب بهتر آهن موجود در ساير مواد غذايي مصرف ميوه و سبزي‌هاي سرشار از ويتامين ث (ليمو ترش، سالاد، سبزي خوردن، فلفل سبز) همراه غذا توصيه مي‌شود. کمبود آهن منجر به کمخوني، احساس خستگي و ضعف مي‌شود.منبع:گروه تحقيق و توسعه شرکت سوياسانتلفن

http://foodna.ir

WEST AZERBAIJAN URMIA--Dr.RAHMAT SOKHANI

روانشناسي کامل دوران سالمندي

Sat, 02 Oct 2010 17:24:00 GMT

روانشناسي کامل دوران سالمندي

انتخاب :دکتر رحمت سخني از مرکز آموزشي درماني امام خميني (ره) اورميه

نوشته :زهرا رضائيان

سالمندي، مصيبتي جانکاه نيست که به آن با ديدي منفي بنگريم و برايش متأسف باشيم. اين ديدگاه که آدمي، پيري و سالمندي را تنها از ديد ضعف قوا و انحطاط بدن يا ضعف ديد و گوش و ديگر حواس مورد توجه قرار دهد، اشتباهي بس بزرگ است. ارزش سالمندي تا بدان جاست که رسول اکرم صلي الله عليه و آله ، سالمندان را مايه برکت، و وجود آنان را در ميان خانواده و جمع، همانند پيامبر در ميان امت به شمار آورده اند. سالمندي، مرحله اي از مراحل عمر، همراه با زيبايي هايي است که بيشتر افراد به دليل ناآگاهي يا نداشتن زمينه مناسب، با نگراني و تأسف با آن برخورد مي کنند و به آن حساسيت نشان مي دهند. سالمندي، دوران برداشت محصول زندگي است که آدمي حاصل تلاش و فعاليت سال هاي عمر دراز و طولاني خود را در پيش رو مي يابد.

مزاياي سالمندي

سالمندي، هم از لحاظ فردي و هم از لحاظ اجتماعي مزايايي دارد. احساس کمال و پختگي، احساس بي نيازي از ديگران، بردباري در برابر مشکلات، داشتن اوقات فراغت براي سير به سوي کمال، و نيز مجال رسيدگي به خود و ارزيابي خويش، از جمله مزاياي فردي، و حرمت و احترام، عزيز بودن در خانواده، مورد احترام بودن در ميان جمع، امر و نهي هاي ارشادي، توجه مردم به او به عنوان منبع فکر و انديشه، و نيز مورد مشورت قرار گرفتن، ازجمله مزاياي اجتماعي سالمندي است. از ديدگاه اسلام، موي سپيد سالمند همانند نوري است که نبايد آن را از بين برد. امام علي عليه السلام مي فرمايد: «اثر پيري و موي سپيد را از بين نبريد که آن خود نور و جلاست». اين نور تنها براي دنيا و تنها در اين سراي نيست. پيامبر صلي الله عليه و آله هم مي فرمايد: «کسي که مويش در اسلام سپيد گردد، در روز قيامت براي او نوري و جلايي خواهد بود».

سالمندي؛ کمال و ورزيدگي

سالمندي، نشان دهنده کمال آدمي است. آدمي پس از عمري تلاش و بندگي خداوند، قدم در مرحله اي مي نهد که مي تواند از فرصت و موقعيت جديدش در راه تکميل و تکامل و درست انديشيدن استفاده کند و موقعيت خود را در جامعه و خانواده محکم تر سازد. او مي تواند چنان در معنويت غرق شود که درجاتي عالي يابد و حتي مايه نجات گروهي از گمراهي و عذاب گردد. سالمندان، دنيايي از تجربه ها و آگاهي ها را به همراه دارند و مي توان گفت تاريخي متحرک هستند. اينان در تصميم گيري ها و حل مسائل و دشواري ها، ورزيده و با تجربه شده اند و روز به روز بر تجربه هاشان افزوده شده و آن ها را پربارتر و کامل تر ساخته است.

ارزش سالمندي

سالمند، انساني پرارج و گران قدر است؛ از آن بابت که عمري را در راه اسلام و مکتب به سر آورده و گنجينهاي از تجربه ها و آگاهي ها به شمار مي آيد. او در دوران زندگي سردي و گرمي بسيار چشيده است و مي تواند براي جامعه خير و سعادت پديد آورد. سالمند قادر است براي جامعه فکر و انديشه توليد کند که حاصل آن، پربار کردن زندگي و حتي افزايش توليد مادي است. سردي و گرمي هايي که او در طول زندگي چشيده، مي تواند وسيله اي براي هموار کردن راه زندگي اعضاي کم سال تر جامعه به شمار آيد. همه ابعاد وجودي او، درس سازندگي است. وجود او در جامعه، غنيمتي است براي همگان و تجربه ها و دانش هايش روشن کننده راه زندگي و چراغي فرا راه سعادت جامعه است.

سالمندي؛ دوران تجديد صفات

آدمي به هر ميزان که سالخورده تر مي شود، تصور روشن تري از زندگي به دست مي آورد؛ راه و روش زندگي را بهتر فرا گرفته و متوجه لغزش ها و اشتباه هاي گذشته مي شود. در دوران سالمندي، بسياري از حالات و صفات تجديد و احيا مي شود و نقاط مثبت و منفي بسياري بروز و ظهور پيدا مي کند. اصولاً دوران سالخوردگي، با نوعي بيداري همراه است که سالمندان در آن فرصت مي يابند گذشته و آينده را در نظر مجسم کنند و همه آنچه بوده و خواهد بود را به صحنه آورند. اين حالت ها ممکن است افراد را شاد يا ناراحت کند. در اين سنين، تازه آدمي متوجه مي شود که لذت ها چه زود فاني شدند و روزهاي جواني به چه سرعتي گذشتند و از دست رفتند.

فکر و احساس سالمندان

سالمندان، فکر و انديشه اي خاص دارند که ناشي از ديده ها، شنيده ها و تجربه هايي است که در طول مدت زندگي به دست آورده اند. برخي اين انديشه را در خود مي پرورانند که به پختگي و کمال رسيده اند، انديشمند و صاحب رأي اند و مي توانند الگوي ديگران باشند. اينان احساس مي کنند که افرادي بي حساب نيستند و مورد شور و مشورت قرار مي گيرند. برخي نيز احساس مي کنند که از سوي فرزندان و خانواده خويش طرد شده اند و جامعه آنها را قبول ندارد. سالمنداني که راه ارتباطي ميان خود و خدا را نمي يابند، در روزگار پيري، احساس پوچي و بي خاصيتي دارند و گمان مي کنند که نمي توانند منشأ اثر باشند و اين، احساس آزاردهنده را براي آنان پديد مي آورد.

تظاهرات سالمندي

سال هاي پيري را مي توان سال هاي متانت و آرامش دانست. سالمندي که عمري کار کرده و مسئوليت بسياري را پذيرفته و به انجام رسانده است، اکنون در نزد وجدان احساس رضايت مي کند؛ اما سالمنداني نيز هستند که قرار و آرام خود را از دست داده و بر گذشته خود ناراحت و متأسف اند، به ويژه اگر عمر را به بيهودگي گذرانده باشند. زود رنجي و نازک دلي، رکود و خمودي يا سرگرم شدن به کار و برنامه اي که حاصل ارزنده اي ندارد، تعصب در گفتار و عمل که گاه خود مانعي بزرگ براي ايجاد تفاهم و اشتراک فکري آنهاست و نيز رعايت آداب و رسومي که ممکن است بي ريشه بوده يا از گذشتگان به ارث رسيده و در آنان پايدار شده باشد، از جمله تظاهراتي است که در وجود افراد پير و سالمند بروز و ظهور مي کند.

سالمندي؛ دوران هجوم بيماري ها و عارضه ها

سالمندي، دوران هجوم بيماري ها و عارضه هاي گوناگون است؛ چنان که مي توان گفت سالخوردگي، آشيانه بسياري از مرض ها و زمينه هاي نامناسب زندگي و هجوم بيماري هاي گوناگون است. زوال جواني و فرو افتادن آدمي در پيري و سالمندي، به صورت ناگهاني و يک باره نيست، بلکه صورت تدريجي دارد. آنها آهسته آهسته وارد اين مرحله مي شوند و روز به روز بر ضعف شان افزوده مي گردد و به تدريج بستري و گرفتارشان مي کند. همچنين بيماري هاي رواني بسياري هستند که سالمندان از آن رنج مي برند. براي درمان اين بيماري ها، تنها نبايد به تجويز داروهاي مختلف اکتفا کرد، بلکه شايسته است فرد سالمند خواسته هاي جواني خود را به دور انداخته و بيشتر از خود مراقبت کند و اطرافيان نيز بکوشند تا موجبات آسايش و راحتي او را فراهم آورند.

نقش سالمندان در خانواده

در يک خانواده متعارف و متعادل، سالمندان نقش سرپرست، راهنما يا کدخدايي را ايفا مي کنند که کارشان امر و نهي، هدايت و ارشاد و تنظيم سياست کلي خانواده است. فرزندان از آنها پيروي کرده و شيوه زندگي را مي آموزند. سالمندان، پاسدار ارزش ها و حافظ سنت هاي اصيل و ارزياب فرهنگ و ميراث اجتماعي هستند. آنان با معاشرت و انس با نسل جديد، مي کوشند مفهوم زندگي را براي آن ها روشن کنند، و مراقب باشند لغزش و خطايي از ايشان سرنزند، اخلاق و ادب را به آنها بياموزند و حفظ و حراست از دستاوردها را به آنان آموزش دهند. سالمندان، همانند نگاهباني هستند که امور و جريان هاي داخل شونده و بيرون رونده را تحت مراقبت دارند و تلاش مي کنند خانواده در مسير صواب هدايت شود.

فاصله نسل ها

از مسائل مهم عصر کنوني، فاصله ميان جوانان و سالمندان است. مخالفت سالمندان با نسل جديد، به صورت بدبيني، تحقير و گاه دشمني و حمله است و مخالفت جوانان با آنها، به صورت مقاومت در برابر سالمندان و طغيان در برابر امر و نهي آنهاست. نوخواهي و تجددطلبي جوانان از يک سو، و پاي بندي سالمندان به سنت ها از سوي ديگر، زمينه را براي درگيري ها و آسيب پذيري ها فراهم مي کند. براي از ميان بردن اين فاصله و داشتن محيطي آرام و با صفا، بايد دست جوان در دست سالمند قرار گيرد تا هر دو از وجود يکديگر بهره برند. شناخت علل زمينه ساز ايجاد اختلافات، شناخت طبيعت دو نسل و انتخاب راه مناسب براي نزديک کردن دو نسل به يکديگر، در ايجاد اين محيط آرام و باصفا بسيار مؤثر است.

توانايي هاي سالمندان

سالمندان به ظاهر پير و ناتوان شده اند و به عبارتي به مرحله باز نشستگي رسيده اند، اما واقعيت اين است که اين افراد، توانايي هاي بسياري دارند که به تناسب سن و امکان مي توانند آنها را مورد استفاده و بهره برداري قرار دهند. بسياري از اين افراد براي نسل جوان افرادي مهم و قابل اعتمادند که مي توانند به تربيت جوانان پرداخته و مشکلات و مسائل آنان را حل کنند. سالمندان باتجربه ها و اندوخته هايي که دارند، قادرند اعضاي خانواده و جامعه را در حل مشکلات ياري دهند و شادي و طراوت در زندگي به وجود آورند. تدابيري که سالمندان براي زندگي در پيش مي گيرند و تلاش هايي که در زندگي به کار مي برند، بسيار مهم و ارزنده است.

نياز جامعه به سالمندان

جامعه و نسل جوان، به هدايت و ارشاد نياز دارد تا بتواند در مسير صحيح زندگي گام بردارد. سالمندان از اين جهت که صاحب آگاهي ها و اطلاعات فراوان هستند، مي توانند با فراهم آوردن موجبات هدايت و ارشاد جوانان، جامعه اي را از سقوط در سراشيبي انحطاط و زوال حفظ کنند. سالمندان، گنجينه هايي از تجربه هاي زندگي را به همراه دارند و مي توانند براي نسل جوان، مشاور و راهنماي خوبي باشند. آنان با استفاده از خطرات شيرين و تلخ زندگي خود يا حتي آنچه از ديگران ديده يا شنيده اند، مي توانند به راهنمايي افراد پرداخته و با گذشت و صفاي خود، به انتقال ارزش هاي سنتي بپردازند و وظيفه نسل جوان را در مورد آينده زندگي و مردم روشن کنند.

برکت وجود سالمندان

وجود سالمندان مايه برکت جامعه است. آنها، اختلاف ها و درگيري هايي را که در محيط خانواده ها پديد مي آيد، کج روي ها و انحراف هايي که در جامعه انساني رخ مي نمايد و روابط تيره و نابه ساماني که در جامعه ها وجود دارد را با بيان و مراقبت خود از ميان برده و به حل و رفع دشواري ها مي پردازند. سالمندان، راهنما و رهبر همه اند و نه تنها نسل جوان، که گاه ميان سالان هم به رهبري آنها نيازمندند. اختلاف ها به دست آنها رفع و حل مي شود و تجربه هاي آنها ارزنده و کارساز، و طرز فکر و انديشه شان جهت دهنده و رهايي بخش است. جوان نمي تواند مدعي شود به علت بالا بودن سطح علم و مدرک تحصيلي، از سالمند بالاتر و برتر است. اگر ارزش وجودي آنها و آگاهي هايشان را همواره در نظر داشته باشيم، چه برکتي بالاتر از برکت اين نسل و چه نعمتي برتر از نعمت وجود سالمندان.

خواسته هاي سالمندان

سالمندي براي همگان است و خواه ناخواه خواسته هايي را به همراه دارد که بايد بسياري از آنها برآورده شود. جنبه هاي انساني درباره سالمندان نبايد فراموش شود، به ويژه احترام به شخصيت آنان که امري ضروري است. سالمندان معمولاً خواستار احترام اند و مي خواهند مورد توجه و عنايت باشند. اگردستور دادند، به آن توجه شود و ديگران، امر و نهي آن ها را پذيرا باشند. احترام اطرافيان به آنان، موجب رضايت خاطر و شادابي آنهاست، به خصوص از آن بابت که در سايه آن احساس امنيت مي کنند و ميداني براي تلاش و فعاليت خود مي يابند. در صورتي که خواسته هاي آنها با احترام برآورده شود، ريشه بسياري از عصبانيت ها در سالمندان مي خشکد و عواطفشان بيشتر و محبت شان به اطرافيان افزون تر خواهد شد و تحمل و مداراي زيادتري در خصوص رفتار ديگران از خود نشان مي دهند.

نيازهاي عاطفي سالمندان

براي حفظ سالمندان از عوارض گوناگوني که در سر راهشان است، بايد آنها را در شرايط محيطي مناسبي قرار داد که وجودعواطف گرم و مهرورزي، و نيز احترام و قدرشناسي از جمله شرايط مهم به وجود آمدن چنين محيطي است. حرمت گذاري بر سالمندان به ويژه در ميحط خانواده، قدرشناسي و سپاس گزاري از تلاش ها و فعاليت هاي آنان و سرمايه گذاري هاي مادي و معنوي شان درباره نسل جديد و جامعه، تنها نگذاشتن آنان، برقراري ارتباط و ايجاد تفاهم با ايشان، هم دردي با آنان و گوش سپردن به دردها و سخن هايشان، در اولويت قرار دادن مسائل آنها و حل هر چه سريع تر مشکلاتشان، ناديده گرفتن خطاهايي که ممکن است از آنها سربزند، محبت به آنان و حمايت از آنها، از جمله وظايفي است که تک تک افراد خانواده در مقابل سالمندان و براي به وجود آوردن محيطي گرم بايد به اجرا در آورند.

موقعيت سالمندان در دنياي صنعت

در دنياي غرب، بيشتر سالمندان جايگاه شايسته اي ندارند و مشکلات مالي، عاطفي، رواني و جسمي فراواني گريبانگير آنهاست. در آنجا وضعيت زندگي به گونه اي است که به آن اميدوار نيستند. به سر بردن در تنهايي و انزوا به علت دوري از خانواده و فرزندان، وضعيت رواني و روحيه آنان را به شدت متأثر کرده است؛ به گونه اي که برخي از آن ها در خانه سالمندان، بيمارستان ها يا اتاق انفرادي شان غريبانه مي ميرند و کسان و خويشانشان، حتي در دفن و تشييع آنها شرکت نمي کنند. در غرب اخلاق ها و رفتارها به گونه اي است که به سالمندان بي اعتنايي مي شود و اين کمبود، جزئي از فرهنگ و تمدن آن ديار گشته است. اقدامات دولت هم درباره آنها فريب کارانه و ظاهرسازي است و گاه براي آنان مشکل آفرين نيز مي شود.

راز بي عزّتي سالمندان در دنياي فناوري

بي عزتي سالمندان در دنياي غرب و بي احترامي به آنان، دلايل گوناگوني دارد که از جمله آنها مي توان به طرز فکر در دنياي صنعت براي ارزشمندي انسان اشاره کرد. در دنياي صنعت و فناوري، به هر ميزان که توان توليد انسان بيشتر باشد، ارزش و احترام او زيادتر است؛ البته اين امري است که در انديشه اسلامي جنبه حيواني دارد. توليد کننده نبودن سالمندان و نوع تفکر نسل جوان در اين زمينه، وابسته نبودن به مکتب و مذهبي انسان گرا ونيز کمبود مهر و محبت، سببي براي رعايت نکردن حقوق و شئون سالمندان در اين گونه جوامع مي باشد و حاصل آن هم اين است که چنين جوامعي، در سيه روزي و بدبختي و در شرايط سختي زندگي را مي گذرانند.

سالمندان در دنياي سنتي

در جوامع سنتي، سالمندان موقعيت شايسته اي در خانواده و اجتماع دارند. افراد جامعه براي ايشان ارزش قائل اند و آن ها را رئيس و داور خويش مي شناسند. نقش کلي پيران در محيط خانواده و اجتماع، نقش رئيس، معلم و راهنماست. در جوامع سنتي، پدربزرگ و مادر بزرگ، هسته مرکزي تشکيلات فاميلي هستند. آنها در نزد فرزندان و نوه ها محترم اند و وجودشان در آن محيط، نقش کدخدايي را دارد که امور به دست او سر و سامان مي گيرد. تصور اطرافيان در مورد سالمندان اين است که وجود آنها در خانه همچون شمعي است که محيط زندگي را روشن مي کند و موجبات ثبات و شادماني اعضاي خانواده را فراهم مي آورد. اين جوامع، هم نشيني سالمندان را براي خود غنيمتي مي شمارند و تصورشان اين است که ديدن فرد سالمند، آدمي را به ياد خدا مي اندازد.

جايگاه سالمندان در اسلام

اسلام به جامعه سالمندان با نظر احترام و تکريم مي نگرد و با همه توجهي که به جوانان دارد، با سالمندان به شيوه اي رفتار مي کند که افراد جامعه، وجود آنان را بي ارزش و بي مقدار نپندارند. حمايت از سالمندان، از اموري است که مورد توصيه اسلام و ارزش به شمار مي آيد. در اسلام سالخوردگي نشانه و نماد تجربه و دانايي است و سالخوردگان از مقام اجتماعي شگفتي برخوردارند، به ويژه از آن جهت که آنها گنجينه اي از دانش ها، تجربه ها، معلومات و انديشه ها به حساب مي آيند. از اين رو بايد مورد دلجويي، محبت و احترام قرار گيرند و شخصيت شان گرامي داشته شود. رسول خدا صلي الله عليه و آله مي فرمايد: به پيران و بزرگان خود احترام کنيد و بر کوچک تران خود رحمت و عنايت داشته باشيد».

ضرورت ارتباط با سالمندان

وجود افراد سالمند در جامعه غنيمت است و آدمي قدر آنها را هنگامي مي شناسد که خود فرد بزرگسال يا پدر و مادر شود و به جايگاه اين افراد پي ببرد. بر اين اساس، ارتباط با سالمندان با نسل جوان، امري ضروري است. جوان ناگزير است در مسير زندگي، روش درست و استواري داشته باشد و اين هدف قابل دسترسي نيست، مگر اينکه آدمي راه خود را پخته و استوار سازد و از تجربه هاي آنهايي بهره گيرد که عمري اين راه و برنامه را پيموده اند. بسياري از افتادن ها، سقوط ها و انحطاط ها به دليل ناداني است و جوان به علت قدرت و غرور، راه بهره گيري درست از آن را نمي شناسد و زندگي با سالمندان، جلو اين سقوط ها و انحطاط ها را مي گيرد. جوان با بهره مندي از تجربه هاي سالمندان مي تواند نتيجه و حاصل عمر را غنا ببخشد و از مسير اصلي خود منحرف نشود.

وظايف جوانان در برابر سالمندان

جوانان براي برقراري ارتباطي شايسته و نيکو با سالمندان، بايد با وظايف خود آشنا شده و آنها را به بهترين شکل ممکن اجرا کنند. پذيرش و تحمل سالمندان، به ويژه پدر و مادر سالمند و حفظ و نگهداري آنها با صبر و بردباري، رعايت حرمت سالمند که سرباز زدن از آن نوعي تخطي از فرمان الهي است، بهره مندي از تجربه هاي آنها و نيز مهرورزي و رفع مشکلات آنها، از جمله وظايفي است که جوانان در خصوص سالمندان بر عهده دارند تا بتوانند زندگي آينده خود را بر پايه مشارکت آن پيران فرزانه پي ريزي کنند و با استفاده از تجربه هاي ايشان، به آرامش و موفقيت در زندگي برسند.

وظايف مردم در مورد سالمندان

در يک جامعه متعادل و اسلامي، مردم در مورد سالمندان وظايف و مسئوليت هايي دارند که بايد به آنها توجه کنند. احساس مسئوليت در قبال سالمندان، رعايت احترام آنها و پاسداري و حمايت از منافع و مصالح ايشان، برآورده کردن توقعات و پذيرفتن آنان با رويي گشاده، قدرشناسي از آنها و ارج نهادن زحماتشان، مشارکت دادن ايشان در امور زندگي و جامعه، رعايت اصول انساني در برخورد با آنها و گرامي داشت مقام ارزشمند سالمندان، وظايفي است که سرپيچي از آنها، نه تنها موجب خشم خداست، بلکه نظام حيات را هم دگرگون مي کند. کوچک شمردن سالمندان ضمن آنکه نوعي ناداني به شمار مي آيد، در واقع نوعي خراب کردن بنايي است که آدمي خود در آن رشد يافته است.

خانه سالمندان

خانه سالمندان به صورت و شکل جديد، ره آوردي از غرب و حاکي از عدم احساس مسئوليت درباره انسان و ارزش هاي او و بينشي صرفا مادي در مورد اوست. نسل جوان غرب براي رفاه و آسايش خود، سالمندان را که عمري در توليد و تلاش بوده اند، از خود طرد کرده و به سراي سالمندان مي برند. اسلام ضمن تأسف از اين مسئله، مي کوشد موجباتي را پديد آورد که سالمندان در خانه و در کنار فرزنداني زندگي کنند که عمري به تربيت و پرورش آنها همت گماشته و سرمايه عمر و جواني خود را در آن راه گذاشته اند. در اسلام اداره سالمندان به عهده فرزندان است و آنها بايد با نهايت قدرشناسي و عزت اين کار را انجام دهند. تأسيس خانه سالمندان، از دو انديشه رفاه و آسايش اطرافيان و رفاه و آسايش سالمندان ريشه مي گيرد؛ البته دور داشتن سالمندان از محيط خانواده، در حقيقت محروم کردن آنها از مصاحبت ها و محبت هاي بي دريغ است.

پذيرش سالمندي

دنيا چون پلي است بر گذر که مراحل عمر را يکي پس از ديگري بر روي آن خواهيم گذراند. همان گونه که دوران جنيني، کودکي و جواني را پشت سر مي نهيم، دوران پيري و کهولت را هم تجربه خواهيم کرد. بازنشستگي و سالمندي، مرحله اي خاص از زندگي انسان است و سازگاري شخص با شرايط و عواقبي را مي طلبد که در اين مرحله براي آدمي پديد مي آيد. دوران سالمندي را هم مي توان چون دوران جواني و ميانسالي زيبا کرد و بدون هيچ گونه ناراحتي و مشکلي آن را گذراند. يافتن وضع موجود، خوش بيني به آينده، پذيرش واقعيت سالمندي، نترسيدن از بازنشستگي و توجه به زيبايي هاي سالمندي، و نيز ايجاد نوعي سرگرمي و شغل براي خويش، از جمله توصيه هايي است که رعايت آنها، پذيرش سالمندي را آسان مي کند.

http://www.hawzah.net

http://rs272.tarlog.com/

WEST AZERBAIJAN URMIA--Dr.RAHMAT SOKHANI

طرح توانمندسازي سالمندان

Fri, 01 Oct 2010 20:41:00 GMT

طرح توانمندسازي سالمندان

انتخاب :دکتر رحمت سخني از مرکز آموزشي درماني امام خميني (ره) اروميه
سالمندان در جامعه امروز از گروههاي بزرگ اجتماعي به شمار مي آيند که طبق اعلام سازمان جهاني بهداشت بيشترين خدمات بهداشتي، درماني را به خود اختصاص مي دهند. با افزايش سن، فقدانها افزايش مي يابند و باعث عدم سازگاري فرد سالمند با فقدان مي گردد که اين امر به تدريج خوداتکايي و کيفيت زندگي سالمند را تحت تأثير قرار مي دهد. تطابق موفقيت آميز با سالمندي علاوه بر توانايي مشخص براي ادامه و استمرار شيوه هاي مناسب زندگي در طول حيات به آموزش شيوه زندگي سالم در اين دوران توسط متوليان امر نيز بستگي دارد.

مهمترين راهکارها جهت سازگاري با دوران سالمندي و دستيابي به يک زندگي سالم و موفق در اين دوران عبارت است از:1-

نحوه اجراي برنامه طرح توانمندسازي سالمندان در شبکه شهري و روستايي:
- ثبت نام داوطلبان و پر نمودن فرمهاي ارزيابي اوليه توسط مددکار يا روانشناس مسئول طرح
- بررسي فرم ها و الويت بندي و نيازسنجي مسايل سالمندان توسط گروه بررسي کننده که شامل حداقل دو نفر از اعضاي تيم توانبخشي مي باشند.در صورت نياز به خدمات تخصصي سالمند به تيم توانبخشي ارجاع داده مي شود. سرپرست تيم توانبخشي که بنا به بيشترين مشکل و نياز يکي از اعضاي تيم توانبخشي مي باشد مسئول برنامه ريزي براساس الويت ها و ارجاع سالمند به منظور استفاده از خدمات مورد نياز تخصصي مي باشد.در نهايت در صورتي که استفاده از بعضي از خدمات عمومي که طرح ارائه مي دهد براي سالمند ايجاد مشکل نمايد مشخص مي گردد.لازم به ذکر است در اجراي اين برنامه مي توان از پتانسيل هاي NGOها، مؤسسات خيريه امورسالمندان، مراکز روزانه سالمندان، کلينيک هاي مشاوره توانبخشي و ستاد CBR (توانبخشي مبتني برجامعه) نيز بهره گرفت.

آموزش عمومي و تخصصي سالمند و خانواده درخصوص نيازها و مسائل دوران سالمندي با بهره گيري از ابزارهاي مختلف آموزش2. ارائه خدمات توانبخشي به سالمندان3. ارائه خدمات حمايتي به سالمندان4. ارائه خدمات فرهنگي، هنري و ورزشي به سالمندان5. ارائه خدمات اوقات فراغت و گردشگري به سالمندان
طرح توانمندسازي سالمندان در شبکه شهري و روستايي به منظور آموزش شيوه زندگي سالم در تمامي ابعاد و سازگاري سالمند با دوران سالمندي و نهايتاً دستيابي سالمند به يک زندگي سالم و موفق تدوين و ارائه گرديده است.
خدمت گيرندگان برنامه توانمندسازي سالمندان در شبکه شهري و روستايي
الف) سالمندان تحت پوشش بهزيستي
ب) سالمندان داوطلب 60 سال به بالا به ويژه ساکن در اطراف مرکز يا مجتمع توانبخشي شهري و روستايي محل اجراي طرح
ج) سالمندان ساکن در مراکز روزانه، شبانه روزي توانبخشي در صورت علاقه
د) سالمندان عضو NGO

http://blog.behzistitehran.org.ir

http://rs272.tarlog.com/

WEST AZERBAIJAN URMIA--Dr.RAHMAT SOKHANI

سالمندان وانواع خدمات توانبخشي

Fri, 01 Oct 2010 20:18:00 GMT

سالمندان وانواع خدمات توانبخشي

انتخاب :دکتر رحمت سخني از مرکز آموزشي درماني امام خميني (ره) اروميه

سالمند کيست ؟

به فردي اطلاق مي شود که بيش از 60 سال سن داشته و به علت عوارض افزايش سن و تغييرات فيزيولوژيک نياز به مراقبت و توانبخشي دارد.از نظر سني سه گروه سالمند جوان (70-60)، ميانسال (80-71) و پير (81سال به بالا) وجود دارد. همچنين از نظر ميزان وابستگي به سه گروه سالمند مستقل، نيمه مستقل و وابسته تقسيم مي شوند.

توانبخشي: مجموعه اي است که اقداماتي هدفمند را ، در جهت قادرسازي شخص معلول، به منظور دست يابي به سطح نهايي توانايي و عملکرد جسمي، حسي، ذهني رواني، اجتماعي و حفظ اين توانايي ها انجام مي دهد.

خدمات توانبخشي براي سالمندان:
1. مراقبت هاي پزشکي و پرستاري: به منظور کاهش عوارض ناشي از سالمندي، پيشگيري از ابتلا به بيماريهاي دوران سالمندي ، درمان بيماريهاي موجود.
2. توانبخشي: مشتمل بر توانبخشي پزشکي، اجتماعي، حرفه اي و آموزشي: به منظور افزايش توانايي سالمندان در مقابله با عوارض سالمندي، سازگاري بيشتر با محيط ، حفظ حداکثر استقلال سالمند.

الف) توانبخشي پزشکي: خدمات پزشکي ، فيزيوتراپي، کاردرماني، گفتاردرماني، بينايي سنجي ، پرستاري، در جهت ارتقاء کيفيت زندگي سالمند به صورت تيمي.
ب) توانبخشي حرفه اي: کشف وتقويت توانمنديهاي حرفه اي سالمندان در جهت ارتقاء عملکرد ذهني و جسمي و اجتماعي آنان
ج) توانبخشي اجتماعي: خدمات مددکاري جهت افزايش سازگاري اجتماعي و حل مشکلات اجتماعي
د) توانبخشي آموزشي: ارائه اصول زندگي سالم براي سالمندان مانند مراقبتهاي شخصي، پيشگيري از عوارض سالمندي، پرهيز از رفتارهاي پرخطر، تغذيه سالم و هنر درماني به افراد سالمند و خانواده هاي آنها.

خدمات فوق در قالب 4 نوع مرکز در سازمان بهزيستي به سالمندان ارائه ميگردد:
1. مراکز توانبخشي ، مراقبتي و نگهداري شبانه روزي سالمندان: ارائه خدمات مراقبتي ، توانبخشي شامل خدمات پزشکي ،فيزيوتراپي ،کاردرماني ،گفتاردرماني در تمام ساعات شبانه روز به سالمندان. تعداد مراکز فعال در سطح استان تهران به صورت واگذار شده و غير دولتي 64 است.
2. مراکز توانبخشي و آموزشي روزانه سالمندان: خدمات آموزشي و توانبخشي پزشکي و اجتماعي و حرفه اي در پاره اي از اوقات روز.يک مرکز فعال در سطح استان وجود دارد.
3. مرکز خدمات توانبخشي و مراقبتي سالمندان در منزل: ارائه خدمات مراقبتي و توانبخشي شامل خدمات پزشکي ،فيزيوتراپي ،کاردرماني ،گفتاردرماني و مشاوره روانشناسي و مددکاري اجتماعي به سالمندان واجد شرايط در منزل بصورت روزانه يا شبانه روزي. تعداد مراکز فعال استان تهران10 مرکز است.
4. مرکز جامع خدمات توانبخشي سالمندان : ارائه خدمات توانبخشي شامل خدمات پزشکي ،فيزيوتراپي ،کاردرماني ،گفتاردرماني و مشاوره روانشناسي و مددکاري اجتماعي به سالمندان در منزل به انضمام حداقل يکي از دو مرکز روزانه يا شبانه روزي. 4 مرکز در سطح استان با اين نوع خدمت فعاليت مي کند.
هر يک از مراکز فوق با کسب مجوز از سازمان بهزيستي و توسط اشخاص حقيقي ياحقوقي تأسيس شده و تحت نظارت اين سازمان خدمات خود را ارائه مي نمايند.

در دفتر سالمندان دو طرح به شرح زير اجرا مي شود:
طرح توانمندسازي سالمندان در شبکه شهري و روستايي: اين طرح به منظور آموزش شيوه زندگي سالم در تمامي ابعاد و سازگاري سالمند با دوران سالمندي و نهايتاً دستيابي سالمند به يک زندگي سالم و موفق تدوين و ارائه گرديده است.

طرح توانبخشي مبتني برجامعه (CBR):
با توجه به اينکه اجراي برنامه هاي توانبخشي با رويکرد مشارکتي و حضور فعال معلول و خانواده وي در برنامه هاي توانبخشي و مبتني برجامعه بودن برنامه ها، اثربخشي آنها را تکميل مي نمايد، مشارکت فرد معلول، خانواده و جامعه محلي و ملي يکي از اصول مهم در توانبخشي معلولين مي باشد. همچنين با توجه به نقش مهم و مؤثر آموزش همگاني در تمامي سطوح توانبخشي و افزايش اطلاع رساني و آگاه سازي فرد معلول ، خانواده و جامعه (دولتهاي محلي و منطقه اي و ملي و سازمانهاي غيردولتي ، متخصصين و …) در درمان و توانبخشي گروههاي مختلف معلولين ، مي توان به اين نتيجه دست يافت که دستيابي امل به اهداف والاي توانبخشي ميسر نيست مگر در سواي اجراي توانبخشي مبتني بر جامعه که يکي از رويکردهاي نوين و در حال اجرا در تمامي برنامه هاي توانبخشي مي باشد.

http://blog.behzistitehran.org.ir

http://rs272.tarlog.com/